|
Op Curaçao bestaat geen pensioenplicht. In
landen waar geen pensioenplicht bestaat en de staatsuitkering relatief laag
is, komen ouderen, wanneer ze de pensioengerechtigde leeftijd bereiken,
meestal in financiële moeilijkheden.
Op de Nederlandse Antillen, cijfers per eiland zijn niet beschikbaar, heeft
volgens meest recente informatie van de Bank van de Nederlandse Antillen van
2005, 59 procent van de ouderen vanaf zestig jaar geen aanvullend pensioen.
Deze groep heeft alleen een AOV-uitkering, wat een bedrag is van 674 gulden
per maand en ontoereikend om in het levensonderhoud te voorzien. In 1997
heeft een speciale Commissie Pensioenen besloten de invoering van een
pensioenplicht over te laten aan de marktpartijen voor een periode van 5
jaar. Indien na 5 jaar zou blijken dat er geen significante
verbetering is in de pensioendichtheid, zou de minister van Arbeid en
Sociale Zaken zelf met een initiatief komen.
,,Er is niets gebeurd”, zo stelt Rafael Pichardo van Vidanova die een van de
initiatiefnemers is van de ingestelde Commissie Pensioenen die het rapport
‘Naar een duurzame oplossing van het pensioenstelsel op Curaçao’ uitbracht.
Overigens is Pichardo ook nu niet te spreken over de interesse bij de
politici: ,,Minister Omayra Leeflang kon niet komen. Wel zijn minister
Ersilia de Lannooy (PNP) en gedeputeerde Mike Willem (PAR), beiden van
Financiën, op onze uitnodiging gekomen. Maar in de publieke presentatie van
het rapport, waar alle politici voor waren uitgenodigd, is er geen een
gekomen en
heeft ook niemand afgezegd.” De Lannooy heeft ‘follow up’ in de ministerraad
en de Staten toegezegd. In het verleden zijn al diverse rapporten
uitgebracht met als doel de politiek te overtuigen van een andere koers.
Deze rapporten hebben echter niet geleid tot een verbetering in het aantal
personen dat een aanvullend bedrijfspensioen heeft.
Bevolkingsstatistieken geven somber beeld
De financiële problemen waarin gepensioneerden met alleen een AOV-uitkering
terecht komen, komen voort uit het feit dat het inkomen aanzienlijk
terugvalt. Hierdoor zijn zij vaak gedwongen om ook na de pensioengerechtigde
leeftijd door te blijven
werken om in hun voortbestaan te blijven voorzien. Maar ook de afname van de
gezinsgrootte in de laatste decennia brengt met zich mee dat deze ouderen
niet terug kunnen vallen op hun meestal beperkt aantal kinderen. De
bevolking van Curaçao had
een piek in 1987 met ruim 153.000 inwoners. Sindsdien is dit aantal niet
meer geëvenaard. Sinds 2002 is de bevolking van Curaçao opnieuw aan het
groeien. Uit het rapport van de Commissie Pensioenen blijkt verder dat de
gemiddelde fertiliteit per
vruchtbare vrouw tussen 1959 tot en met 2004 gezakt is van circa 5,2 naar
1,9. Dit betekent dat een gezin gemiddeld uit minder dan twee kinderen
bestaat. Volgens de CBS-statistieken is het gemiddelde sterftecijfer van de
afgelopen 20 jaar gelijk aan 1.050 per jaar. De jaren daarvoor was het nog
lager. Dit betekent dat de ontwikkeling van het geboortecijfer bepalend zal
zijn voor de natuurlijke bevolkingsgroei. Voor wat het migratiesaldo is de
historische trend dat meer mensen emigreren dan immigreren. Sinds 2002 is er
echter sprake van een klein immigratieoverschot van voornamelijk uit
Nederland terugkerende
Antillianen. Ook de toestroom van buitenlanders is hier een oorzaak van. ,,Uit
een vergelijking van de bevolkingspiramiden uit 1960 en de verwachte
bevolkingspiramide in 2030 blijkt dat de bevolkingssamenstelling naar de
diverse leeftijdsgroepen
op Curaçao een significante verandering zal ondergaan. De verhouding tussen
de jongere bevolkingsgroepen ten opzichte van de oudere bevolkingsgroepen
zal beduidend verslechteren”, zo meldt het rapport. Er zullen dan twee
werkenden op een gepensioneerde zijn. Dit heeft onder andere gevolgen voor
de kosten van de zorg in het algemeen en de medische zorg in het bijzonder
en ook de benodigde infrastructuur die hiervoor nodig is. De commissie merkt
op dat een gerichte bevolkingspolitiek noodzakelijk is om economische groei
te garanderen en werkgelegenheid op termijn mogelijk te maken.
|